News

رنگرزی با رنگزاهای راکتیو

Textile Dyeing Grade2

در رنگرزی با رنگزاهای راکتیو این رنگزاها یک گروه فعاله دارند که این گروه با گروه هیدروکسیل لیف پنبه واکنش می دهد و پیوند کوالانسی ایجاد می کند و.....

 

به همین دلیل رنگزاهای راکتیو ثبات شستشویی بالایی و عمدتا شفافیت خوبی نیز دارند. Textile Dyeing Grade2ین پیوند در شرایط قلیایی برقرار می شود البته رنگزاهای راکتیو دیگری هم تولید شده اند که در شرایط اسیدی نیز با پنبه واکنش می دهند که بعدا به آن خواهیم پرداخت. در صورتی که رنگزا با گروه هیدروکسیل موجود در آب واکنش دهد در این صورت رنگزا هیدرولیز شده است این رنگزا دیگر با لیف واکنش نمی دهد و فقط روی پنبه می نشیند و در شستشو خارج شده و باعث کاهش عمق رنگی می گردد. برای جلوگیری از هیدرولیز رنگزا به عنوان مثال در روش رمق کشی نباید pH را به طور ناگهانی افزایش دهیم و در روش مداوم و نیمه مداوم باید به زمان ثبات رنگزا در محیط قلیایی توجه شود و رنگزا بیشتر از آن، در حمام قلیایی باقی نماند.

رنگزاهای راکتیو بر اساس نوع گروه فعاله دسته بندی می شوند:

رنگزاهای راکتیو سرد: گروه فعاله ی این دسته از رنگزاها مثل: منوفلوئورتری آزین (MFT)، تری کلروپریمیدین (TCP)، دی کلرو تری آزین (DCT) تمایل زیادی به لیف پنبه ای دارند به گونه ای که در حضور قلیا در دمای محیط می توان رنگرزی را انجام داد این ها برای رنگرزی به روش پد-بچ مناسب هستند.

 

رنگزاهای راکتیو گرم: این دسته رنگزاها مثل منوکلرو تری آزین قدرت واکنشی خود را در دمای بالا نشان می دهند. این رنگزاها برای رنگرزی به روش پد-بچ مناسب نمی باشند چون مدت زمان زیادی لازم است.

 

طبقه بندی رنگزاهای راکتیو:

 

رنگزاهای راکتیو سرد: که رنگرزی آنها در دمای 35-25 درجه انجام می شود. این رنگزاها از لحاظ مصرف انرژی بهینه می باشد ولی مشکل آنها این است که مدت انبارداری آنها کوتاه است. عمده مصرف این دسته درچاپ باتیک است. مثال:Y 86,R 11,B 81

رنگزاهای راکتیو گرم: این دسته از رنگزاها شفافیت خیلی خوبی دارند، دمای رنگرزی آنها 85- 80 درجه می باشد. چون واکنش پذیری کمتری دارند در نتیجه مقدار قلیای مصرفی اینها کمتر می باشد (pH=10.5). از نفوذ و مهاجرت بسیار خوبی در دمای بالا برخوردارند و برای رنگرزی ویسکوز و پنبه مرسریزه بسیار مناسب هستند. ثبات شستشویی خوبی دارند. سرعت فیکسه ی بالایی دارند و برای رنگرزی به روش رمق کشی توصیه می شوند. مثال: Y 84, R 120, B 160

رنگزاهای راکتیو وینیل سولفون: گروه فعاله ی این دسته از رنگزا وینیل سولفون می باشد. این دسته بیشتر شامل شیدهای تیره می باشد مثلا همه ی مشکی ها جزو این دسته می باشند، دمای رنگرزی آنها 60-55 درجه سانتی گراد می باشد. اکثر رنگزاهای این دسته قابلیت برداشت دارند، ثبات نوری خیلی خوبی دارند و برای رنگرزی به روش cold-pad batch مناسب می باشند. این دسته از رنگزاها حساسیت بالایی نسبت به تغییرات نمک، قلیا L:G دارند. برای رنگرزی به روش رمق کشی، مداوم و ژیگر مناسب هستند و ثبات های خوبی دارند. مثال:Br 18, Blk 31, O 16

*رنگزای آبی فیروزه ای (B.21) که جزو این دسته می باشد حتما باید در دمای 85-80 درجه رنگرزی گردد و توصیه می شود از سولفات سدیم بجای نمک طعام استفاده شود.

رنگزاهای راکتیو بای فاکشنال ) Bi Fuctional): این رنگزاها دارای دو گروه واکنش دهنده هستند: وینیل سولفون و منو کلروتری آزین. رنگرزی آنها در دمای 60 درجه انجام می شود و این رنگزاها کمترین حساسیت را در برابر تغییرات نمک، قلیا دارند و تکرار پذیری و یکنواختی (به خصوص در شیدهای ترکیبی مثل زیتونی) خیلی خوبی دارند. مثال: Y 145, R 195, B 222

رنگزاهای راکتیو چاپ: این دسته رنگزاهای منوکلروتری آزین می باشند که به دلیل تمایل کمتری که دارند پایداری خمیر چاپ بیش تر خواهد بود و نیز در هنگام شستشو مهاجرت رنگزا از حمام به زمینه ی سفید پارچه کمتر خواهد بود. مثال: Y 85, R 24, B 25

رنگزاهای راکتیو مولتی فاکشنال (Multi Fuctional): این دسته از رنگزاهای دارای چندین گروه واکنش دهنده هستند در نتیجه سرعت جذب بالایی دارند و بیش تر برای شیدهای عمیق از این دسته استفاده می شود.

√ ساختمان شیمیایی رنگزا

دو جز مهم رنگزاهای راکتیو ساختمان رنگی مولکول و گروه فعاله است . ویژگی هایی مثل محدوده فامی ، ثبات نوری، قابلیت حلالیت ، تمایل به جذب و نفوذ تحت تاثیر ساختمان رنگی مولکول هستند. ( آزو ، آنتراکینون و فتالوسیانین).

از طرف دیگر ویژگی های واکنش پذیری ، پایداری پیوند رنگزا - لیف ، راندمان واکنش بالیف تحت تاثیر گروه فعاله رنگزاست.

( گروه فعاله مثل رنگزاهای دارای سیستم وینیل سولفون)

√ تمایل به جذب

تمایل به جذب بالای رنگزا ممکن است منجر به رمق کشی اولیه بالاتر شود همچنین حساسیت کم رنگزا به تغییرات PH و دما ، نفوذ و یکنواختی کم ، احتمال بیشتر نایکنواختی در رنگرزی و حذف مشکلتر رنگزای جذب نشده از سطح پارچه را نتیجه میدهد.

√ واکنش پذیری

واکنش پذیری بالای رنگزا یکی از دلایل کاهش زمان پروسه رنگرزی است . واکنش پذیری یک رنگزا را میتوان توسط تغییر Ph و دما کنترل کرد.

√ قابلیت حلالیت

رنگزاهای دارای حلالیت بیشتر میتوانند آسانتر وبهتر در لیف نفوذ کنند در نتیجه مهاجرت و یکنواختی بهتری را حاصل میکنند.

reactive dye and disperse dye 4 638 300x225

متغییر های سیستم رنگرزی

√ دما

رنگرزی در دمای بالا ( معمولا ۶۰درجه به بالا) منجر به سرعت رنگرزی بالاتر ، راندمان رنگی کمتر ، نفوذ بهتر و سریعتر رنگزا ، یکنواختی بهتر و احتمال هیدرولیز بیشتر رنگزا و تمایل کمتر به کالا میشود ( دما با توجه به نوع رنگزا انتخاب میشود) . بالا بردن دما به منظور تورم الیاف ، دسترسی به گروه های هیدروکسیل، افزایش تحرک و واکنش پذیری مولکولهای رنگزا است.

PH √

در بحث PH باید هم به میزان PH حمام و هم داخل لیف دقت شود ، Ph لیف همیشه کمتر از PH خارجی است . از آنجاییکه واکنش تخریب رنگزا کاملا در محلول رخ می دهد بالا بودن PH محلول سبب افزایش تمایل رنگزا به تخریب بجای واکنش با لیف میشود .

بالا بردن مقدار پی اچ به اندازه یک واحد با یک افزایش ۲۰ درجه ایی دما مشابه است!

افزایش PH بالاتر از ۱۱ سبب کاهش سرعت واکنش و راندمان تثبیت میشود .

√ الکترولیت

افزودن الکترولیت منجر به افزایش سرعت و میزان رمق کشی میشود.

الکترولیت ها مثل ؛ سولفات سدیم Na2So4 ، نمک NaCl .

در مورد استفاده از نمک باید گفت ناخالصیهایی نظیر سولفات کلسیم ، سولفات منیزیم ، آهن ، مس و.. میتواند وجود داشته باشد که مشکلاتی در رنگرزی ایجاد میکند.

√ نسبت حجم محلول به کالا L:G

در نسبتهای محلول پایین تر ، رمق کشی بهتر و راندمان رنگی بالاتر حاصل میشود .

فرم تماس با ما

2 + 2 =

map zharf

  • تهران ، خیابان شهید بهشتی ، بعد از تقاطع اندیشه ، پلاک 80 ، طبقه 3 ، واحد 11
  • 021-88447205
    021-88447206
  • fax
    021-88476029
  • info@zharftextile.com